"Yapay zekâ işimizi elimizden alacak mı?" sorusu, müşterilerimizle yaptığımız her yapay zekâ görüşmesinde er ya da geç karşımıza çıkıyor. İbrahim Deniz Sönmez'in "Kim Korkar HAIn Zekâdan?" kitabından, bu soruya dair beş notu burada paylaşıyoruz.
Kitap neden bu soruyla açılıyor
Kitabın girişinde İbrahim Deniz Sönmez, bu sorunun kendisine en sık sorulan soru olduğunu anlatıyor; hem müşterileriyle yaptığı iş görüşmelerinde hem de yapay zekâ konusundaki söyleşilerde. Kitabı mizahi ve rahat bir dille yazma kararı da buradan geliyor: ağır ve teknik bir anlatım, zaten kaygı duyan bir okuyucuyu daha da geriletir; oysa amaç, kaygıyı anlayışa çevirmek.
Soru yanlış kurulduğunda cevap da yanlış çıkar
Kitaptaki ilk not, sorunun kendisiyle ilgili: "Yapay zekâ mı, insan mı" diye sorduğunuzda cevap hep karamsar gelir. Doğru soru genelde "yapay zekâyı kullanan biri mi, kullanmayan biri mi" şeklinde kurulan sorudur. Bir mesleği elinden alan şey çoğu zaman teknolojinin kendisi değil, o teknolojiyi önce öğrenen meslektaşın avantajıdır.
Tekrar eden iş risklidir, karar veren iş daha dayanıklıdır
İkinci not, işin niteliğiyle ilgili: bir işin büyük kısmı aynı adımların tekrarından oluşuyorsa (standart bir form doldurma, basit bir özet çıkarma, sabit kurallı bir hesaplama) o kısım yapay zekâ ile hızlanır ya da otomatikleşir. Ama o işin içindeki "bu durumda ne yapmalı" kararını veren kısım, bağlamı bilen ve sorumluluk taşıyan insanda kalıyor.
Yapay zekâ bilmediğini bilmez
Üçüncü not, kitabın en sık tekrarlanan uyarısı: yapay zekâ modelleri, bilmedikleri bir konuda bile kendinden emin bir cevap üretebilir. Bu yüzden özellikle mali, hukuki ve sağlıkla ilgili konularda yapay zekânın cevabını son söz olarak değil, bir ilk taslak olarak görmek gerekiyor; son kontrol her zaman insanda kalmalı.
Güven, bir defada değil yavaşça kurulur
Dördüncü not, bir şirketin yapay zekâ asistanı kurarken yaşadığı tipik yanılgıyla ilgili: asistanı bir kere kurup unutmak. Kitap, iyi çalışan bir asistanın sürekli izlenip, yanlış ya da eksik cevap verdiği yerlerde düzeltilen bir sistem olduğunu anlatıyor. Güven, kurulum anında değil, zaman içinde doğru cevapların birikmesiyle oluşuyor.
Korkulacak şey değişim değil, değişime hazırlıksız olmaktır
Beşinci not ise kitabın özünü taşıyor: Yapay zekâdan korkmak yerine, onu anlamaya zaman ayırmak, çoğu meslek için daha gerçekçi bir yol. Kitap tam da bu yüzden ağır bir teknik dille değil, mizahi ve okunması kolay bir dille yazıldı; herkesin bir oturuşta okuyabileceği, sahiden bir şey öğreneceği bir kitap olması hedeflendi.
Kitaptan sonra sorulması gereken soru
Beş notun ortak noktası, hiçbirinin "yapay zekâyı kullanmayın" ya da "her şeyi yapay zekâya bırakın" demediği. Kitap okuyucuyu, kendi işinin hangi kısmının tekrar hangi kısmının karar olduğunu düşünmeye davet ediyor; bu, hazır bir cevaptan çok, herkesin kendi mesleği için yanıtlaması gereken bir soru.
Mesleğe göre değişen bir risk haritası
Kitap, bu beş noktayı tek bir mesleğe indirmek yerine, okuyucudan kendi işini bu beş soruyla sınaması istiyor: İşimin ne kadarı tekrar, ne kadarı karar vermek? Müşterimle konuşurken yapay zekânın bilmediğini bilmediği bir yere ne sıklıkla geliyorum? Asistanımı kurduktan sonra onu izleyecek biri var mı? Bu sorulara verilen cevap meslekten mesleğe değiştiği için, kitap kesin bir "bu meslek gider, bu meslek kalır" listesi vermek yerine bu çerçeveyi sunuyor.
Bizim için de bir çalışma ilkesi
Bu beş not, aslında ASD'nin müşterileri için site asistanı kurarken izlediği ilkelerle de örtüşüyor: kapsamı net tutmak, kaynağı tek ve güncel tutmak, bilmediği yerde insana yönlendirmek, kurulumdan sonra izlemeyi bırakmamak. Kitaptaki fikirlerin bir kısmı, günlük işimizde zaten uyguladığımız yaklaşımların daha genel bir çerçevede anlatılmış hâli.
Kitabı okumak isterseniz
"Kim Korkar HAIn Zekâdan?" dijital olarak yayınlandı ve sesli kitap olarak da Spotify üzerinden dinlenebiliyor. Kitap ve yazarı hakkında daha fazlasına yazarın kendi sitesinden ulaşabilirsiniz.
İşletmenize özel yapay zekâ asistanı ve otomasyon çözümleri için yapay zekâ hizmetlerimizi inceleyebilirsiniz.
